Gelada verblijf geopend in Blijdorp

Gelada verblijf geopend in Blijdorp


By Sven - Posted on 19 Oktober 2018

ROOFDIEREN MAKEN PLAATS VOOR APEN
Vanaf 19 oktober is het nieuwe verblijf voor gelada’s (een expressieve apensoort uit Ethiopië) in Diergaarde Blijdorp geopend voor publiek. Dit rijksmonument, het voormalige roofdierengebouw, is compleet gerestaureerd en geschikt gemaakt voor de huisvesting van twee apengroepen. Aan de Rivièrahalzijde is een familiegroep ondergebracht met negen gelada’s en aan de andere zijde een vrijgezellengroepje met drie mannen. Wethouder Bert Wijbenga en Erik Zevenbergen, directeur van Diergaarde Blijdorp, openden symbolisch het gerestaureerde gebouw onder begeleiding van urban dansgroep Jungle Boogie.

Rijksmonument
Het rijksmonument is zoveel mogelijk teruggebracht in de oorspronkelijke staat naar het ontwerp van architect Sybold van Ravesteyn. Van Ravesteyn kreeg in 1938 de unieke opdracht om in een keer de hele Diergaarde te ontwerpen: een totaalontwerp. Uiteraard is het monument anno 2018 aangepast aan de nieuwste inzichten op het gebied van dierenwelzijn. Het moest twee geladagroepen kunnen huisvesten en voorzien worden van een overnetting. Via de publiekstunnel in de kunstrotsen kunnen bezoekers letterlijk oog in oog staan met de dieren in het binnenverblijf.

Gelada’s
De gelada’s waren al geruime tijd voor de opening overgebracht naar hun nieuwe onderkomen om alvast te wennen. Zij voelden zich al snel op hun gemak. De familie stortte zich gretig op het groene gras om ervan te eten. Het is de enige apensoort die gras eet.

De dieren hebben een opvallend uiterlijk. De man heeft manen rond de kop en schouders. Beide geslachten hebben een rood haarloos gebied op hun borst. Bij opwinding kleurt dit feller rood. Bij de vrouwtjes liggen er nog wratvormige huidzakjes omheen. Gelada’s hoor je vaak al van verre. De hele dag zitten ze met elkaar te babbelen. Soms lijkt het of je menselijke stemgeluiden hoort. Het is de enige primaat die dezelfde snelle lipbewegingen kan maken met bijbehorende klanken als mensen.

Blijdorp heeft in het verleden al ervaring opgedaan met gelada’s. In 1951 arriveerde er in de Diergaarde een mooie groep gelada’s vanuit Ethiopië. De volwassen man regeerde hier 11 jaar over zijn harem. Zijn nakomelingen zwermden uit naar dierentuinen over de hele wereld. In 1983 stopte Blijdorp met het houden van gelada’s. Nu zijn ze dus weer terug.

Netconstructie
Het gehele gebied dat nu aan de gelada’s toebehoort, is voorzien van een netconstructie om ontsnappingen te voorkomen. Die constructie bestaat uit een aantal markante stalen bogen tot 12,5 meter hoog. Zij worden op hun plaats gehouden door dunne staalkabels. Daaroverheen is een zo transparant mogelijk net aangebracht. Door deze bijzondere constructie zijn de apen en het monumentale gebouw goed zichtbaar. Het gebouw is duurzaam in gebruik. Het heeft een groen dak, geen cv maar een warmtepomp en zonnecollectoren die stroom en warmte opwekken.

Achtergrond restauratie rijksmonument

Roofdierterras Zuidzijde
De twee oude roofdierterrassen aan de zuidzijde van het rijksmonument zijn samengevoegd tot één verblijf voor de mannengroep. De gracht is gedempt om de dieren meer ruimte te bieden. Er loopt een waterstroompje door het verblijf heen. De meest monumentale kant van het gebouw, waar vroeger de tijgers huisden, blijft het meest oorspronkelijk en is toegankelijk voor publiek. Na binnenkomst zie je een authentiek dierenverblijf waarin de fraaie houten wanden en ornamenten zijn teruggebracht. De resterende kooien en kraamboxen zijn samengetrokken tot één binnenverblijf. De tralies zijn vervangen door glazen ruiten. In het plafond zijn de ronde ornamentale ramen schoongemaakt en gerestaureerd. In combinatie met de lichte vloer en kleurstelling is het binnen opvallend licht.

Noordzijde
De noordzijde van het gebouw, tegenover de Rivièrahal, is nu de verblijfplaats geworden van de familiegroep gelada’s. Aan niets is nog te zien dat hier in 1960 een kattengalerij was gebouwd. Het buitengebied is veranderd in een groene grasvlakte met winterharde struiken en bomen die lijken op de natuurlijke beplanting uit Ethiopië. Omdat gelada’s uitstekende klimmers zijn die voorkomen in het hooggebergte, is hier gekozen voor een rotsachtig landschap. In een van de kunstrotsen is een publieksgang gemaakt met kijkvensters van glas. Aan de buitenzijde kunnen de apen tegen de rotsen opklimmen en naar de bezoekers gluren. Als je doorloopt, kom je in het gerestaureerde binnenverblijf.

Architect Van Ravesteyn
Diergaarde Blijdorp is in 1940 in een keer door een architect, Sybold van Ravesteyn ontworpen. Op dit moment zijn er 21 rijksmonumenten waarvan de helft al is gerestaureerd.

Financiering
De restauratie van het bekende roofdierengebouw behoorde tot de derde en laatste fase van het Jubileumgeschenk van de Gemeente Rotterdam aan de Diergaarde voor het 150-jarig Jubileum (2007). Ook hebben bijgedragen: de Provincie Zuid-Holland, de Stichting Bon Coeur, het Nationaal Restauratiefonds, de Pieter de Joode stichting en de Vereniging Vrienden van Blijdorp.

(Foto: Diergaarde Blijdorp/Rob Doolaard)

Tags